Οι κίνδυνοι της απομάκρυνσης των παιδιών από τον αθλητισμό! Οι ειδικοί προειδοποιούν

Παιδιά που θυμίζουν αγρίμια κλειδωμένα σε κλουβιά: Με απίστευτη ενέργεια που αναπόφευκτα εκτονώνουν χοροπηδώντας πάνω στους καναπέδες ή ξεσπώντας στους γονείς και τα αδέλφια τους, με κεφάλια “κουδούνια” από τις πολλές ώρες στις οθόνες, με εμφάνιση αλλόκοτων συμπεριφορών όπως τικ και ψυχοσωματικών αντιδράσεων (π.χ. συχνοουρία), με κανένα πλέον πρόγραμμα ύπνου, καμία διάθεση για μελέτη και μία ακόρεστη όρεξη για φαγητό. Δεν είμαστε ειδικοί για να κρίνουμε αν πρέπει ή όχι να ανοίξουν τα σχολεία, ούτε μπορούμε να πούμε με βεβαιότητα τι επιπτώσεις θα έχει αυτός ο χρόνος που πέρασε στην ακαδημαϊκή πορεία των παιδιών μας.

Αναφορικά με την ψυχική και σωματική υγεία των παιδιών μας, όμως, δεν ξέρουμε πόσα παραπάνω σημάδια πρέπει να δούμε για να καταλάβουμε, ότι το πρόβλημα είναι ήδη εδώ και απαιτεί άμεση αντιμετώπιση.

Η παιδίατρος κ. Τατιάνα Σπίγγου, ο αθλητικός ψυχολόγος-επικοινωνιολόγος κ. Αχιλλέας Υφαντίδης και ο καθηγητής Φυσικής Αγωγής-Πρόεδρος του Συλλόγου Πτυχιούχων Φυσικής Αγωγής Αττικής κ. Κωνσταντίνος Παπούλιας μιλούν κάνοντας έκκληση κυρίως στους γονείς (αφού κανείς άλλος δεν φαίνεται να έχει ενδιαφερθεί για το ζήτημα αυτό), να προστατεύσουν τα παιδιά τους από τις επιπτώσεις που θα έχει η απομάκρυνσή τους από τον αθλητισμό λόγω lockdown.

Τατιάνα Σπίγγου, Παιδίατρος: Καθημερινά και απαρέγκλιτα μία ώρα την ημέρα τα παιδιά να βγαίνουν έστω για περπάτημα

«Βλέπουμε ότι τα περισσότερα παιδιά δεν βγαίνουν καθόλου έξω –δεν έχουν χάσει μόνο την δυνατότητα της άθλησης, αλλά και την διάθεση να βγουν έξω, έστω για ένα περπάτημα. Έχουν πέσει σε μια ‘συναισθηματική παγίδα’, ότι ο κόσμος τους είναι πλέον ψηφιακός και δυσκολεύονται να περάσουν στον πραγματικό κόσμο και να βγουν έξω. Ανασταλτικά σε όλο αυτό, βέβαια, δρα και ο περιορισμός του μηνύματος, ενώ αρνητικό είναι και το γεγονός, ότι έκλεισαν οι υπαίθριοι χώροι άθλησης των παιδιών, τα παρκάκια με τις κούνιες, όπου η δυνατότητα μετάδοσης του ιού είναι πολύ μικρή.

Προσωπικά βλέπω παιδιά που έχουν αρχίσει να είναι ωχρά και συζητώντας με τους γονείς ανακαλύπτω, ότι αυτό οφείλεται στο ότι τα παιδιά δεν βγαίνουν έξω, σχεδόν εδώ και δύο μήνες, να πάρουν λίγο ήλιο και λίγο καθαρό αέρα.

Ο συνδυασμός του περιορισμού της κίνησης και της υπερφαγίας θα οδηγήσει πολλά παιδιά στο να πάρουν βάρος. Σε έναν αναπτυσσόμενο οργανισμό αυτό μπορεί να είναι πάρα πολύ δύσκολο να αντιστραφεί –ειδικά σε κρίσιμες ηλικίες, όπως είναι η εφηβεία ή και τα 2-3 χρόνια. Τότε είναι που αυξάνεται ο αριθμός των λιποκυττάρων και είναι δύσκολο να ξεφορτωθεί το παιδί το βάρος αυτό αργότερα. Αυτός είναι ο άμεσος κίνδυνος που διατρέχουν τα παιδιά.

Ο δεύτερος κίνδυνος είναι, ότι αποκτούν συνήθειες που δεν ανατρέπονται πολύ εύκολα, ώστε να ξαναμπούν τα παιδιά στη συνήθεια της κίνησης. Ενώ μακροπρόθεσμα ένας τρίτος κίνδυνος μπορεί να έχει να κάνει και με την ανάπτυξη των οστών. Γιατί, για να αναπτυχθεί ένας σκελετός σωστά πρέπει να έχει το ερέθισμα της κίνησης και της καταπόνησης, με το τρέξιμο, με το σκαρφάλωμα. Όλο αυτό έρχεται σε μία εποχή που τα παιδιά ήδη είχαν περιορισμένη κίνηση, γιατί και οι 2-3 ώρες άθλησης ανά εβδομάδα δεν ήταν επαρκείς. Τα παιδιά έχασαν, όμως, ακόμα και το καθημερινό περπάτημα, να πάνε στο σχολείο ή στο φροντιστήριο.

Αυτός ο προβληματισμός υπάρχει σε όλες τις χώρες και όλοι προσπαθούν να βρουν τρόπους να αντιστρέψουν αυτούς τους κινδύνους. Σίγουρα πρόκειται για μία κρίση που θα φέρει και τέτοιες δυσκολίες, αλλά δεν θα πρέπει να μας ξεφύγει το πρόβλημα.

Στους γονείς θέλω να πω να φτιάξουν μία νέα κανονικότητα -αυτό είναι το Α και το Ω- και μάλιστα με λεπτομέρεια, σαν ένα εβδομαδιαίο πρόγραμμα που να περιλαμβάνει και την διατροφή και την κίνηση. Που ώρα με την ώρα θα έχει όλες τις δραστηριότητες και μεταξύ αυτών θα μπαίνει απαρέγκλιτα και μία ώρα για την κίνηση. Αναγκαστικά θα αυτοσχεδιάσουμε ως γονείς και θα πρέπει να φτιάξουμε μια νέα κανονικότητα, στην οποία οπωσδήποτε να υπάρχει η κίνηση.»

Αχιλλέας Υφαντίδης, Αθλητικός ψυχολόγος-επικοινωνιολόγος: Η καραντίνα δεν σταματάει την προπόνηση. Απλά την αλλάζει.

«Η πανδημία και τα συνεπαγόμενα περιοριστικά μέτρα, δεν επηρεάζουν καταλυτικά μόνο την αθλητική δραστηριότητα αλλά και την ψυχολογία των παιδιών – αθλητών και των γονέων τους.

Η αίσθηση απώλειας μίας ευχάριστης ρουτίνας και διεξόδου διασκέδασης, κοινωνικοποίησης, άθλησης και μάθησης, που βιώνει το παιδί – αθλητής συνοδεύεται από δυσαρέσκεια, αποπροσανατολισμό και απορρύθμιση, αύξηση του εκνευρισμού και απομόνωση.

Το παιδί καλείται να αποκωδικοποιήσει, να αντιμετωπίσει και να ανταπεξέλθει σε νέα δεδομένα εν καιρώ καραντίνας κυρίαρχα των οποίων είναι η δραματική μείωση της φυσικής άσκησης, ο ακαθόριστος χρόνος ουσιαστικής επανόδου στην κανονικότητα και η παράλληλη ψυχική κούραση του ίδιου και της οικογένειάς του από τις συνθήκες εγκλεισμού.

Με αυτά τα δεδομένα, είναι ακόμη μεγαλύτερη η ευθύνη των γονιών, των δασκάλων και των προπονητών τους να διασφαλίσουν ένα δημιουργικό πλαίσιο – “ασπίδα” για την σωματική υγεία, την πνευματική ισορροπία αλλά και την ψυχική ευεξία των παιδιών – αθλητών λειτουργώντας όχι μόνο ως πρότυπα ψύχραιμης συμπεριφοράς αλλά και ως παραδείγματα γόνιμης και δημιουργικής δράσης.

“Κλειδί” αυτής της διαδικασίας είναι η συνειδητοποίηση του παιδιού – με τη βοήθεια των γονιών και των προπονητών του – ότι η προπόνηση δεν σταματάει λόγω καραντίνας. Απλά συνεχίζεται με άλλα μέσα, με άλλους τρόπους, με άλλες διαδικασίες και σε άλλα «γήπεδα».

Προπόνηση και μάλιστα ιδιαίτερα απαιτητική, είναι καθημερινή διαχείριση των ατομικών και διαπροσωπικών συγκρούσεων μέσα στο οικογενειακό περιβάλλον καθώς και η ικανότητα να εναρμονίζεται το παιδί με τις ανάγκες και τις επιθυμίες των άλλων γύρω του προκειμένου να ενισχύεται το συνεργατικό περιβάλλον.

Προπόνηση είναι να μάθει να διεκδικεί αλλά και να σχεδιάζει ποιοτικό χρόνο με τους γονείς του, να μην περιμένει πάντα «έτοιμη τροφή» αλλά να μάθει να παίρνει πρωτοβουλίες και να αυτοσχεδιάζει. Αν δεν μπορεί αρχικά, ευθύνη των γονιών είναι να το ενθαρρύνουν προς αυτή την κατεύθυνση μέσω της έμπνευσης, του διαλόγου και κυρίως, του παραδείγματος.

Προπόνηση όμως είναι να μάθει να διεκδικεί και να υλοποιεί το παιδί εναλλακτικούς τρόπους προπόνησης που οι προπονητές θα του παρέχουν μέσω του διαδικτύου. Προπόνηση είναι να μάθει να λειτουργεί και να βελτιώνεται σε «κλειστό χώρο», κάτω από πίεση, κάτω από διαρκώς μεταβαλλόμενες, ενίοτε και χαοτικές συνθήκες.

Προπόνηση είναι να μάθει να ζητάει διευκρινήσεις από τους προπονητές του για ό,τι δεν καταλαβαίνει, χωρίς να ντρέπεται να επικοινωνήσει μαζί τους και χωρίς να φοβάται “μήπως με κριτικάρουν ή καταλάβουν ότι δεν είμαι αρκετά έξυπνο επειδή τους ρωτάω».

Προπόνηση είναι να συνειδητοποιούν ότι εκατομμύρια παιδιά στον κόσμο βρίσκονται στη δική τους τη θέση και παρόλα αυτά, κάποια συνεχίζουν να προσπαθούν να βελτιώνονται με ασκησιολόγια, μελέτη και προγραμματισμένες καθημερινές ατομικές αθλητικές δραστηριότητες μέσα και έξω από το σπίτι όταν κάποια άλλα βουλιάζουν στον καναπέ και στα διαδικτυακά παιχνίδια από τα τάμπλετς και τα κινητά.

Προπόνηση είναι να μάθουν να σέβονται τον κόπο, την αγωνία και τα όρια των άλλων. Ειδικά αυτών που μοχθούν νυχθημερόν για να προστατευθεί η υγεία, η ασφάλεια και η εύρυθμη λειτουργία της καθημερινότητας των πολιτών μπαίνοντας οι ίδιοι σε κίνδυνο. Μαθαίνουν έτσι να αναγνωρίζουν, να σέβονται και να τιμούν το καθήκον, την πειθαρχία, την ευγενή άμιλλα, καλλιεργώντας το πολύτιμο χαρακτηριστικό της ενσυναίσθησης.

Προπόνηση είναι να μάθει το παιδί να αξιοποιεί τον περιορισμό του στο σπίτι καλλιεργώντας με τη διαδικτυακή καθοδήγηση του προπονητή νοητικές τεχνικές ενδυνάμωσης της αντίληψης, της μάθησης, της αθλητικής αποδοτικότητας όπως η νοερή απεικόνιση αγώνων, προπονητικών διαδικασιών, φοβικών καταστάσεων, προκειμένου να αποκτήσει μεγαλύτερο αυτοέλεγχο ως αθλητής αλλά και ως προσωπικότητα.

Προπόνηση είναι να μάθει να ξεχωρίζει το αληθινό από το ψεύτικο, αυτό που έχει αξία από το κίβδηλο με την προσεκτική καθοδήγηση του γονιού στον γοητευτικό, χρήσιμο αλλά και τόσο επικίνδυνο κόσμο των social media. Να μάθει να ξεχωρίζει τα fake news, να μάθει να αποκτά κριτική σκέψη, να μάθει να αναλύει, να αποφασίζει, να προσανατολίζεται κοινωνικά, να συνειδητοποιεί τα κόστη των αποφάσεων, να ωριμάζει.

Προπόνηση είναι να μάθει να φροντίζει το σώμα, το πνεύμα και την ψυχή του σε συνθήκες εικονικής αδράνειας. Να μάθει να φροντίζει τη διατροφή του ακόμη και σε συνθήκες χαλαρότητας, να μάθει να μελετά και να ανακαλύπτει νέες πτυχές του αθλητικού κόσμου που αγαπάει, να μάθει να ρυθμίζει τον εαυτό του να είναι παραγωγικό σε κάθε συνθήκη όπως οι αγαπημένοι αθλητικοί ήρωές του που φροντίζουν σώμα, πνεύμα και ψυχή για να παραμένουν ανταγωνιστικοί σε ένα άκρως απαιτητικό περιβάλλον.

Αυτή η πολύτιμη διαδικασία μάθησης για το παιδί θα συντελεστεί είτε με τη βοήθεια του ενήλικα είτε χωρίς αυτή. Απλώς αν δεν υπάρχει η σωστή καθοδήγηση και υποστήριξη, η διαδικασία αυτή θα είναι αναποτελεσματική και η μάθηση θα συντελεστεί με σημαντικές ελλείψεις και με υψηλά κόστη για την ψυχή του παιδιού. Ευθύνη μας είναι να διευκολύνουμε, να ενισχύσουμε και να διευρύνουμε τη μάθηση αυτή. Και είναι αποκλειστικά στο δικό μας χέρι να το πετύχουμε, παρά τα μεγάλα εμπόδια που η πανδημία και οι επιπτώσεις της ορθώνει στο δρόμο μας.»

Απάντηση

Αρέσει σε %d bloggers: