Έρχονται αυξήσεις στις ασφαλιστικές εισφορές: Πως επηρεάζει τις συντάξεις

Από το 2026 θα αλλάξει ο τρόπος υπολογισμού των ασφαλιστικών εισφορών για περίπου 1,8 εκατομμύρια μη μισθωτούς, όπως ελεύθερους επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενους και αγρότες. Οι ελάχιστες εισφορές θα αυξηθούν και θα κυμαίνονται μεταξύ 187 και 190 ευρώ μηνιαίως, καθώς για πρώτη φορά θα συνδέονται με την εξέλιξη των μισθών στον ιδιωτικό τομέα.

Η νέα μεταρρύθμιση βασίζεται στον Δείκτη Εξέλιξης Μισθών, που καταρτίζεται από την ΕΛΣΤΑΤ και το υπουργείο Εργασίας. Ο δείκτης αυτός δημιουργήθηκε μετά από πιέσεις των ασφαλισμένων, ώστε να εξαιρεθούν οι αμοιβές του δημόσιου τομέα και να αποτυπώνεται πιο ακριβώς η πραγματική κατάσταση της ιδιωτικής οικονομίας. Μέχρι σήμερα, οι αυξήσεις των εισφορών συνδέονταν με τον πληθωρισμό, ενώ από το 2026 θα συνδέονται με την πορεία των μισθών, γεγονός που θα οδηγήσει σε υψηλότερα ποσά κατά τις περιόδους αύξησης αποδοχών.

Τα στοιχεία από το σύστημα «Εργάνη» δείχνουν ήδη άνοδο μισθών κατά 5,5% έως 6% το 2024, ενώ η Τράπεζα της Ελλάδος προβλέπει αντίστοιχο ρυθμό περίπου 5,5% και για το 2025. Ως εκ τούτου, οι εισφορές αναμένεται να αυξηθούν ταχύτερα σε σχέση με τον πληθωρισμό, ο οποίος εκτιμάται κοντά στο 3%.

Νέες κλίμακες εισφορών
Με δείκτη αύξησης στο 4%, η πρώτη κατηγορία εισφορών θα αυξηθεί από 180,6 σε 187,8 ευρώ, με το συνολικό ποσό για κύρια, υγειονομική και επικουρική ασφάλιση να φτάνει τα 254,4 ευρώ από 244,6 ευρώ. Με δείκτη στο 5%, η εισφορά θα ανέλθει στα 189,6 ευρώ, ενώ το συνολικό πακέτο θα φτάσει τα 256,9 ευρώ.

Στις ανώτερες κατηγορίες οι αυξήσεις είναι μεγαλύτερες: η 3η κατηγορία θα φτάσει έως τα 369,4 ευρώ (από 351,8 ευρώ), ενώ η 6η θα ξεπεράσει τα 690 ευρώ, από 659 ευρώ σήμερα.

Ο κίνδυνος της χαμηλής κατηγορίας
Η επιλογή των χαμηλότερων εισφορών προσφέρει προσωρινή μείωση του κόστους, αλλά περιορίζει σημαντικά τις μελλοντικές συντάξεις. Υπολογίζεται ότι κάποιος που παραμένει στην πρώτη κατηγορία για 40 χρόνια, θα λάβει σύνταξη που δύσκολα θα ξεπεράσει τα 860 ευρώ. Αντίθετα, στις μεσαίες κατηγορίες (3η και 4η), οι συντάξεις μπορεί να ξεπεράσουν τα 1.000 ευρώ, ενώ στην 6η κατηγορία μπορεί να φτάσουν και τα 1.850 ευρώ. Οι ειδικοί προειδοποιούν για τον κίνδυνο να δημιουργηθεί μια «γενιά χαμηλοσυνταξιούχων», που θα χρειάζεται κρατική ενίσχυση για να συμπληρώσει το εισόδημά της.

Το νέο σύστημα υπόσχεται έναν πιο ρεαλιστικό τρόπο υπολογισμού των εισφορών, αλλά ταυτόχρονα αυξάνει το οικονομικό βάρος για τους επαγγελματίες. Το κρίσιμο ζήτημα παραμένει αν η αλλαγή αυτή θα βελτιώσει την εισπραξιμότητα ή αν θα οδηγήσει περισσότερους σε αδυναμία πληρωμής, επιδεινώνοντας τα χρηματοδοτικά προβλήματα του ασφαλιστικού συστήματος.