Ποια επιδόματα μπορεί να πάρει ένας συνταξιούχος και δεν το γνωρίζει

Πέρα από τη σύνταξη, χιλιάδες συνταξιούχοι στην Ελλάδα δικαιούνται επιδόματα και παροχές που είτε δεν καταβάλλονται αυτόματα είτε χάνονται λόγω άγνοιας ή ελλιπούς ενημέρωσης. Πρόκειται για ενισχύσεις που συνδέονται με το εισόδημα, την ηλικία, την υγεία ή την οικογενειακή κατάσταση και μπορούν να προσφέρουν σημαντική οικονομική ανάσα, ιδιαίτερα σε χαμηλοσυνταξιούχους και άτομα άνω των 65 ετών.

Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το Επίδομα Κοινωνικής Αλληλεγγύης Ανασφάλιστων Υπερηλίκων, που χορηγείται σε άτομα άνω των 67 ετών με πολύ χαμηλό εισόδημα ή χωρίς επαρκή ασφαλιστικό ιστορικό. Πολλοί συνταξιούχοι με μικρή σύνταξη αγνοούν ότι μπορούν να το λάβουν συμπληρωματικά ή ότι δικαιούνται αυξημένο ποσό εφόσον ζουν μόνοι τους.

Ένα άλλο συχνά άγνωστο βοήθημα είναι το επίδομα στέγασης (ενοικίου). Συνταξιούχοι που ενοικιάζουν κατοικία και πληρούν τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια μπορούν να λάβουν μηνιαία ενίσχυση, ακόμη και αν λαμβάνουν σύνταξη, αρκεί το συνολικό εισόδημα να βρίσκεται εντός των ορίων. Αντίστοιχα, το επίδομα θέρμανσης χορηγείται κάθε χρόνο και πολλοί συνταξιούχοι δεν υποβάλλουν αίτηση, παρότι πληρούν τις προϋποθέσεις.

Ιδιαίτερη σημασία έχει και το επίδομα αναπηρίας, το οποίο δεν αφορά μόνο όσους έχουν βαριά αναπηρία. Συνταξιούχοι με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω μπορούν να λάβουν προνοιακά επιδόματα, ανεξάρτητα από το αν λαμβάνουν σύνταξη, υπό προϋποθέσεις. Σε πολλές περιπτώσεις, δικαιούχοι είναι και άτομα με χρόνιες παθήσεις που δεν γνωρίζουν ότι μπορούν να εξεταστούν από τα ΚΕΠΑ.

Πολλοί αγνοούν επίσης ότι μπορούν να έχουν εκπτώσεις ή απαλλαγές σε δημοτικά τέλη, όπως μειωμένα τέλη καθαριότητας και φωτισμού, απαλλαγή από δημοτικά τέλη για χαμηλό εισόδημα ή κοινωνικά τιμολόγια ύδρευσης. Οι παροχές αυτές δεν είναι ενιαίες σε όλους τους δήμους και απαιτούν αίτηση, γεγονός που οδηγεί συχνά σε απώλεια του δικαιώματος.

Σημαντικό όφελος προκύπτει και από το Κοινωνικό Οικιακό Τιμολόγιο (ΚΟΤ) για το ηλεκτρικό ρεύμα. Χιλιάδες συνταξιούχοι πληρούν τα κριτήρια αλλά δεν έχουν υποβάλει αίτηση, με αποτέλεσμα να πληρώνουν υψηλότερους λογαριασμούς. Το ίδιο ισχύει και για μειωμένα τιμολόγια σε τηλεφωνία ή μεταφορές, τα οποία παρέχονται σε άτομα άνω συγκεκριμένης ηλικίας ή με χαμηλό εισόδημα.

Τέλος, υπάρχουν και έκτακτες οικονομικές ενισχύσεις, όπως εφάπαξ βοηθήματα ή επιδόματα ακρίβειας, που χορηγούνται κατά περιόδους. Αν και συνήθως καταβάλλονται αυτόματα, αρκετοί συνταξιούχοι αποκλείονται επειδή δεν έχουν επικαιροποιήσει τα στοιχεία τους ή δεν έχουν υποβάλει φορολογική δήλωση.

Το κοινό στοιχείο σε όλες αυτές τις παροχές είναι ότι δεν ενεργοποιούνται όλες αυτόματα. Σε πολλές περιπτώσεις απαιτείται αίτηση, δήλωση στοιχείων ή έλεγχος προϋποθέσεων. Για τον λόγο αυτό, οι συνταξιούχοι καλούνται να ελέγχουν τακτικά τα δικαιώματά τους, καθώς ένα επίδομα που αγνοείται μπορεί να ισοδυναμεί με απώλεια εκατοντάδων ή και χιλιάδων ευρώ ετησίως.

Επίδομα / Παροχή	Ποσό	Βασικές προϋποθέσεις
Επίδομα Ανασφάλιστων Υπερηλίκων (ΟΠΕΚΑ)	έως ~360 € / μήνα	Ηλικία 67+, πολύ χαμηλό εισόδημα, διαμονή στην Ελλάδα
Επίδομα Στέγασης (ενοικίου)	70 – 210 € / μήνα	Ενοίκιο, χαμηλό εισόδημα, δηλωμένο μισθωτήριο
Επίδομα Θέρμανσης	100 – 800 € / έτος	Εισοδηματικά & περιουσιακά κριτήρια, κύρια κατοικία
Επίδομα Αναπηρίας	313 – 848 € / μήνα	Ποσοστό αναπηρίας ≥67%, πιστοποίηση ΚΕΠΑ
Κοινωνικό Οικιακό Τιμολόγιο (ΚΟΤ)	Έκπτωση σε λογαριασμό ρεύματος	Χαμηλό εισόδημα, αίτηση στην πλατφόρμα ΚΟΤ
Μειωμένα Δημοτικά Τέλη	Έως 50% ή απαλλαγή	Χαμηλό εισόδημα, απόφαση δήμου, αίτηση
Κοινωνικό Τιμολόγιο Ύδρευσης	Μειωμένος λογαριασμός	Χαμηλό εισόδημα, αίτηση στον δήμο
Δωρεάν ή μειωμένες μετακινήσεις	Έκπτωση ή δωρεάν	Ηλικιακά ή εισοδηματικά κριτήρια
Επίδομα Ανασφάλιστων Υπερηλίκων με προσαύξηση	+20% περίπου	Μονοπρόσωπο νοικοκυριό
Έκτακτες ενισχύσεις (π.χ. ακρίβειας)	Μεταβλητό	Χορηγούνται κατά περίπτωση, συνήθως αυτόματα

Τι πρέπει να προσέξουν οι συνταξιούχοι

• Πολλά επιδόματα δεν δίνονται αυτόματα και απαιτούν αίτηση
• Κρίσιμη είναι η σωστή φορολογική δήλωση
• Τα εισοδηματικά όρια ελέγχονται κάθε χρόνο
• Η μη επικαιροποίηση στοιχείων μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια δικαιώματος

workenter.gr