Το Ψυχοσάββατο είναι ημέρα μνήμης και προσευχής για όλους τους κεκοιμημένους.

Το Σάββατο πριν από την Κυριακή της Απόκρεω, η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά το πρώτο Ψυχοσάββατο του έτους, γνωστό ως «Σάββατο των Ψυχών». Πρόκειται για μία ημέρα αφιερωμένη στη μνήμη όλων όσοι έχουν φύγει από τη ζωή, μια ημέρα προσευχής, περισυλλογής και πνευματικής εγρήγορσης.

Παρότι κάθε Σάββατο στην εκκλησιαστική παράδοση είναι αφιερωμένο στους κεκοιμημένους, η Εκκλησία καθιέρωσε δύο ιδιαίτερα Ψυχοσάββατα μέσα στον χρόνο: το πρώτο πριν από την Κυριακή της Απόκρεω και το δεύτερο πριν από την Κυριακή της Πεντηκοστής. Η καθιέρωση αυτών των ημερών έγινε, σύμφωνα με την πατερική παράδοση, ώστε να μνημονεύονται όλοι οι ευσεβώς τελευτήσαντες χριστιανοί, ακόμη και εκείνοι που δεν αξιώθηκαν των καθιερωμένων μνημοσύνων.

Η σύνδεση του Ψυχοσαββάτου με την Κυριακή της Απόκρεω δεν είναι τυχαία. Την Κυριακή αυτή η Εκκλησία κάνει ανάμνηση της Δευτέρας Παρουσίας του Χριστού και της Τελικής Κρίσεως. Έτσι, το Σάββατο που προηγείται είναι αφιερωμένο στη δέηση υπέρ των ψυχών των κεκοιμημένων, με την προσευχή να αναπαύσει ο Θεός όλους «τους απ’ αιώνος ευσεβώς τελευτησάντας».

Την ημέρα αυτή τελούνται Θεία Λειτουργία και μνημόσυνα, ενώ οι πιστοί προσφέρουν κόλλυβα, σύμβολο της αναστάσεως και της αιώνιας ζωής. Η πράξη αυτή δεν αποτελεί απλώς ένα έθιμο, αλλά έκφραση πίστης στην Ανάσταση και στο άπειρο έλεος του Θεού.

Παράλληλα, το Ψυχοσάββατο λειτουργεί και ως υπενθύμιση της δικής μας θνητότητας. Η μνήμη του θανάτου, όπως διδάσκει η Εκκλησία, δεν οδηγεί σε φόβο αλλά σε μετάνοια, αυτογνωσία και πνευματική εγρήγορση.

Είναι μια ημέρα που μας καλεί να μην ξεχνάμε όσους αγαπήσαμε και να κρατάμε ζωντανή τη μνήμη τους μέσα από την προσευχή και την αγάπη.

Αιωνία η μνήμη αυτών.